پیشینه و معرفی تار

واژه "تار" در نوشته های موسیقی دانان قدیم ایران همچون صفی الدین ارموی، خواجه بهاءالدین، ابوالفرج اصفهانی و تنی چند از شاعران و نویسندگان دوران گذشته بسیار یاد شده است ولی معلوم نیست منظور ایشان همین سازی باشد که ما امروزه به نام تار می شناسیم. حتی دوبیتی شاعر معروف و شوریده ایران بابا طاهر همدانی که واژه تار در آن به کار رفته است نمی تواند رد پای درستی از این ساز به دست دهد: دلی دیدم چو مرغ پا شکسته چو کشتی، بر لب دریا نشسته همه گویند که طاهر تار بنواز صدا چون می دهد تار شکسته در گذشته سازهایی با عنوان چهار تار، پنچ تار و شش تار بوده اند که این نام ها فقط تعیین کننده تعداد سیم یا تارهای آن سازهایند. بنابراین نمی توان به چنین عنوان هایی اعتماد کرد و مطمئن بود که منظور از چهارتار، پنج تار یا شش تار، همین ساز تار امروزی بوده باشد.

بر اساس نقاشی های مربوط به بزم شاه عباس صفوی در عمارت چلهستون اصفهان، معلوم می شود در آن زمان سازی مانند تار امروزی رواج نداشته است. در یکی از این نقاشی ها، سازهایی مانند دف، نی، قانون، کمانچه و سازی مضرابی شبیه به تار دیده می شوند. با توجه به این که یکی از سندهای محکم برای یافتن پیشینه هر ساز، وجود نقش ها و نقاشی های مختلف از عهد گذشته می باشد و چنین سندی تا کنون برای ساز تار بدست نیامده است، می توان گمان داشت که این ساز خیلی قدیمی نیست و احتمالاً در 200 تا 250 سال پیش به شکل امروزی در آمده باشد. قدیمی ترین تصویر متعلق به آن مربوط به اوایل دوران حکومت ناصرالدین شاه است که میرزا علی اکبر فراهانی، بزرگ خاندان هنرپرور فراهانی را در حال آموزش تار به هنرآموزان دربار قاجار نشان می دهد.

تار از دوره فتحعلی شاه قاجار کم کم به ساز اول موسیقی شهری ایران تبدیل شد. مهم ترین و معروف ترین نوازندگان این دوره نیز همگی تارنواز بودند و همچنین ردیف موسیقی دستگاهی ایران نیز به کوشش نوازندگان تار شکل گرفت. به جز منطقه آذربایجان، هیچ شکلی از تار در موسیقی های بومی ایران وجود ندارد. اما شکل متفاوتی از آن به نام رباب در مناطق وسیعی از بلوچستان، افغانستان و تاجیکستان از گذشته های دور به یادگار مانده است. به گمان ژان دورینگ پژوهشگر معاصر فرانسوی، تار امروزی برگرفته از ساز رباب قدیم است. زیرا شکل کاسه هر دو ساز، دوقلوست و سطح روی شان با پوست حیوان پوشیده می شود.

شکل دیگری از تار، در مناطق شمال غرب ایران و همچنین کشور آذربایجان به نام تار قفقازی وجود دارد. این ساز نیز بنا به پژوهش های ورتکف Vertkov و دیگر صاحب نظران آذربایجانی، تا پیش از قرن 12 هجری (اواخر قرن 18 میلادی) در قفقاز دیده نشده است. در آن زمان یک نوازنده ماهر به نام صادق اوغلی به آن سه سیم واخوان افزود و کمی شکلش را تغییر داد. بدین ترتیب تار قفقازی اقتباسی از تار ایرانی و در اصل برگرفته از رباب است. در حال حاضر این ساز با کاسه ای کوچک تر از تار ایرانی، هشت سیم دارد و محل قرار گرفتن آن همانند عکس های نوازندگان تار دربار قاجار، بر روی سینه نوازنده است.

قدیمی ترین تار ایرانی که در جهان غرب شناسایی شده، به سال 1289 هجری خورشیدی در یک موزه انگلیسی و قدیمی ترین سند تارنوازی با شکل و شمایل امروزی نیز، نوشته ای از گوبینو Gobineau جهانگرد فرانسوی است که در سال 1235 خورشیدی، تارنوازی آقا علی اکبر فراهانی را در تهران از نزدیک دیده و او را یک هنرمند طراز اول جهانی توصیف کرده است

استاد احمد عبادی

احمد عبادی (۱۲۸۵-۱۳۷۱) از استادان موسیقی ایرانی و نوازنده سه‌تار و فرزند میرزا عبدالله فراهانی بود. از هشت سالگی با موسیقی آشنا شد و اصول نوازندگی را از خواهران خود مولود و ملوک، که از تعلیمات پدر برخوردار بودند فرا گرفت.

احمد عبادی مدت‌ها در وزارت پیشه و هنر به تدریس و تحقیق در موسیقی ایرانی و سه تار پرداخت و در جهت معرفی موسیقی ملی ایران کنسرت‌های متعددی در داخل و خارج از کشور از جمله فرانسه، ایتالیا، آلمان و اتریش داشت که مورد استقبال هنردوستان واقع شده‌است.

عبادی در نواختن سه‌تار دارای سبک و شیوه‌ای مخصوص به خود بود که کمتر کسی توانسته از عهده تقلید آن بر آید. عده‌ای سبک خاص ساز زدن او را مربوط به امکانات و وسایل صدا برداری زمان وی می‌دانند. مضرابهای تک سیم و دومضراب‌ها از مشخصه‌های بارز سبک وی هستند.

از کارهایی که او در نوازندگی سه‌تار ایجاد کرد، ابداع کوک‌های مختلف در سه تار است که در آلبوم کوک سه تار آنها راعرضه کرده‌است.

عبادی شاگردان بسیاری تربیت کرد که از میان آن‌ها مهربانو توفیق، بهرام وادانی و بهداد بابایی را می‌توان نام برد. او در رادیو نیز فعالیت می‌کرد و صفحه‌ها و کاستهای زیادی ضبط کرده از جمله صفحه آواز شور همراه رضا ظلی و همچنین تکنوازی‌ها و بداهه نوازی‌ها و همراهی با نوازندگان و خوانندگان مختلف. همنوازی‌های او با غلامحسین بنان و محمدرضا شجریان آثاری ماندگار در قالب برنامهٔ گل‌ها به جا گذاشته‌است. 

موسیقی یکی از هنرهای زیبا است که از ابتداای خلقت در نهاد طبیعت مسطور بوده .

آهنگ مرغان خوش نوا ، وزش باد  و حرکت برگ درختان ، لغزش آب جویباران و ریزش آبشارها ، موسیقی ابتدایی بشر و اولین آموزگار انسان در آموختن این هنر بوده است .

بعدها به تدریج در اثر میل طبیعی انسان به تقلید نغمه ها و صداهایی که در طبیعت وجود داشته و کوشش صنعت گران و هنرمندان از بعضی از اثار طبیعت استفاده شده و آلات گوناگون موسیقی بر حسب احتیاج بوجود آمده است .

موسیقی ایرانی

معرفی دستگاه شور

دستگاه شور یکی از متداول ترین آوازها میان مردم ایران است بخصوص متعلقات این آواز بیشتر بین عامه معمول می باشد و حتی اشخاصی هم که موسیقی نمی دانند اگر گاهی زمزمه کنند اغلب یکی از متعلقات شور را می خوانند.

آواز شور جذبه و لطف خاصی دارد و خیلی شاعرانه و دلفریب است . از ملال و حزن درونی حکایت می کند و گاه با ناله ای موثر و وقاری پوشیده از حجب و حیا نصیحت می کند و دلداری می کند . این آواز برای ابراز احساسات درونی از قبیل عشق ، محبت ، عاطفه ، ترهم و امسال آن بسیارمناسب است .

ناله های آواز شور کاملاً طبیعی است و غمگساری آن مانند آواز دشتی خانمان سوز و جانگداز نیست .

آواز شور نمونه کاملی است از احساسات و اخلاق ملی اسلاف ما .

گویی روح عارفانه و متصوف ایرانی را کاملاٌ مجسم می کند . شنونده دقیق می تواند از استماع اواز شور به زیبایی مناظر ایران و صفات خاص اهالی این سرزمین را پی برد .

این آواز در روشنایی مهتاب و کنار جویباری صاف و آرام و در سکوت و خاموشی طبیعت که هر ایرانی را مجذوب می کند تاثیر عجیبی دارد و خود شمعه ای است از روموز  عوالم عرفنی که ذوق اهالی مشرق به تجسس آن بی نهایت علاقه مند بوده است . خلاصه آهنگ آواز شور موقر و نجیب و جلوه ای است از وارستگی  روح ایرانی .

طنين ساز گروه «دستان» و آواز سالار عقيلي، شامگاه 16 شهريور ماه بار ديگر مخاطبان را ميهمان يك فضاي ايراني در برج ميلاد تهران كرد.

به گزارش ايسنا ، شب «دستان» در دستگاه «نوا» آغاز شد. متبسم با تارش، حدادي با تنبكش و بهروزي‌نيا با «بربط» آهنگي ملايم نه چندان فرح‌بخش و نه آنچنان محزون نواختند و نواختند تا نرم‌نرمك «كمانچه» سعيد فرج‌پوري از راه رسيد و «مُدگردي‌ها» (ابرازي براي ايجاد تنوع در موسيقي) از همين جا آغاز شد، گاهي «دف» و «دايره» بهنام ساماني با تنبك پژمان حدادي گفت‌وگو مي‌كردند و با هم به اوج مي‌رسيدند.

پنج نوازنده چيره‌دست «دستان» كه از اقصي نقاط جهان براي چنين شبي دور يكديگر جمع شده بودند از «باد» نواختند و «خفتن در آتش» را لمس كردند تا جايي كه «باران خاكستر» باريدن گرفت و همه چيز را شست. تشويق‌هاي پي در پي حاضران نشان مي‌داد كه آهنگسازي حسين بهروزي‌نيا و سعيد فرج‌پوري برايشان مقبول افتاده و موسيقي بي‌كلام توانسته آن‌ها را راضي نگه دارد. با به پايان رسيدن بخش اول نوازندگان صحنه‌ي مزين به پنجره‌ها و فرش‌هاي ايراني را كه بنرهاي اسپانسر، زيبايي‌اش را تا حدي سلب كرده بود ترك گفتند و اندكي بعد اين بار با سالار عقيلي به صحنه بازگشتند. اينجا بود كه تشويق‌هاي تماشاچيان بالا گرفت و سالار عقيلي(ميخانه خاموش) را با كلامي از مهدي اخوان ثالث اينگونه خواند.

در اين ميخانه خاموش و دور افتاده و خلوت

تن تنها نشسته نرم نرمك باده مي‌نوشد

كم و كم كم و نم و خلوت لبي تر مي‌كنيم آهسته و نم‌نم

با شنيدن صداي عقيلي و ادامه يافتن ساز و آواز ياد صحبت‌هاي حميد متبسم مي‌افتاديم كه تاكيد داشت «دستان» خواننده‌سالار نيست اما خواننده‌اش، سالار است. موسيقي در پرده «ماهور» و «اصفهان» ادامه يافت و آواز عقيلي هم ابهت خاصي به موسيقي وزين ايراني مي‌بخشيد. آوازي شكسته و دلكش كه به نغمات موسيقي شرقي شبيه بود.چندي بعد متبسم با تار خود از «احوال دل» روايت كرد و عقيلي اينگونه خواند:

روزها فكر من اين است و همه شب سخنم

كه چرا غافل از احوال دل خويشتنم

از كجا آمده‌ام آمدنم بهر چه بود

به كجا مي‌روم آخر ننمايي وطنم

اينجا نغمه تار و كمانچه غوغا مي‌كند و با كلامي از ابوالقاسم لاهوتي همراه مي‌شود.

نشد يك لحظه از يادت جدا دل

زهي دل آفرين دل مرحبا

هزاران بار منعش كردم از عشق

مگر برگشت از راه خطا دل

از اين دل داد من برسان خدايا

زدستش تا به كي گويند خدايا

سازهاي كوبه‌اي پژمان حدادي و بهنام ساماني با يكديگر به اوج مي‌روند و همخواني عجيبي با اين كلام مولانا پيدا مي‌كنند.

آمده‌اي كه راز من بر همگان عيان كني

زان دل بي‌نشانه را جلوه دهي نشان كني...

و تشويق‌هاي پياپي مخاطبان شب «ميخانه خاموش» گويا روشن‌تر از آن چيزي كه اعضاي «دستان» تصور مي‌كردند به پايان رسيد و با تقديم شاخه‌هاي گل از سوي مخاطبان همراه شد اما تعداد اندكي از مخاطبان هنگام خروج از سالن معتقد بودند كه «دستان» كم‌فروشي كرده و تعدادي از قطعات را اجرا نكرده است. اين در حالي بود كه تمام قطعات مندرج در بروشور توسط گروه اجرا شد و تغييري نيز در آنچه در نشست خبري كنسرت اعلام شده بود، پيدا نكرده بود. به گزارش ايسنا، اين كنسرت 18 شهريور نيز در برج ميلاد تكرار خواهد شد.

بابلسر به محمدرضا لطفی مجوز نداد.

به گزارش ايسنا، کنسرت محمد رضا لطفی در شهرستان بابلسر به دلیل نگرفتن مجوز لغو شد.

تور موسیقی محمدرضا لطفی که از 25 شهریور ماه در شهر ساری آغاز شده و قرار بود در چهار شهر استان مازندارن به صحنه رود؛ به دلیل نگرفتن مجوز در شهر بابلسر لغو شد.

محمدرضا لطفی در توضیح لغو کنسرت خود در بابلسر گفت: گروه‌ همنوازان شیدا از 7 ماه پیش تدارک یک تور موسیقی برای استان مازندران دیده بود و با اینکه برگزاري کنسرت در شهرستان‌ها توجیه اقتصادی ندارد ولی موظف به برگزاري این کنسرت شد.

وی با اشاره به اینکه در این تور قرار بود در شهرستان بابل نیز اجرا داشته باشند، افزود: شهر بابل از نظر برگزاری کنسرت شهری است که حاشیه‌های زیادی دارد و امکان برگزار کنسرت در آن بسیار سخت است. اما شهر ساحلی بابلسر همواره بدون مشکل کنسرت‌هایش را برگزار می‌کرد و مردم در آرامش به کنسرت می‌رفتند.

این آهنگساز و نوازنده تار از برخورد رئیس اداره ارشاد بابلسر انتقاد کرد و اظهار داشت: متاسفانه مدیر اداره ارشاد بابلسر در آخرین روزهای مانده به کنسرت، از دادن مجوز خودداری کرد و دیگر نهادهای شهری را مقصر دانست؛در حالی‌که با بقیه نهادهای ذیربط مانند فرماندار و غیره تماس گرفته شد و همه اعلام کردند که ما با اجرای کنسرت مخالفتی نکرده‌ایم.

سرپرست گروه موسیقی همنوازان شیدا با تاکید بر این موضوع که بیش از 45 سال برای هنر موسیقی این مملکت زحمت کشیده است، خاطرنشان کرد: همواره تلاش کرده‌ام به تنومند شدن درخت موسیقی و آواهایی ایران زمین کمک کنم اما دریغ از حمایت‌های کوچک! به نظرم مسئولان باید رسیدگی‌های لازم را برای برطرف کردن این مشکل بزرگ در شهرستان‌ها انجام دهند.

محمدرضا لطفی در پایان گفت:آیا دولت ما مرکز تصمیم گیر واحد ندارد؟ آیا وزیرارشاد قادرنیست این گونه مسائل را در چهار چوب یک اساسنامه واحد به اجرا درآورد؟

به گزارش ايسنا، طبق اعلام روابط عمومی موسسه فرهنگی آوای شیدا، محمدرضا لطفی به همراه گروه موسیقی «همنوازان شیدا» به خوانندگی علیرضا فریدون‌پور 25 الی 27 شهریور در شهرساری به صحنه می‌رود.

دومین اجرا از کنسرت گروه موسیقی "سیاوش" با عنوان "آینه‌ها" با آواز همایون شجریان شامگاه گذشته با حضور کیخسرو پورناظری در مرکز همایش های برج میلاد برگزار شد.

به گزارش خبرنگار مهر، چهارمین اجرای گروه موسیقی"سیاوش" که طی دو شب گذشته در دو سانس راس ساعت مقرر برگزار شد؛ با استقبال مخاطب مواجه شد.

در ابتدای این کنسرت همایون شجریان خواننده این گروه موسیقی ضمن خوش آمدگویی به حاضرین در جمع و ابراز خوشحالی از اجرای قطعات ساخته شده توسط کیخسرو پورناظری گفت: مجموع تصانیف این کنسرت آثاری متعلق به کیخسرو پورناظری با تنظیم دوباره توسط سهراب پورناظری است که آهنگسازی برخی دیگر از قطعات این اجرا را به عهده دارد.

این خواننده موسیقی ایرانی در با اشاره به این نکته که کیخسرو پورناظری در سالن حضور دارد گفت: خوشحالم قطعات شما را اجرا می کنم از همین رو امیدوارم بتوانم آنگونه که باید حق مطلب را ادا کنم.

پس از پایان صحبت های همایون شجریان کنسرت در دو بخش بدون آنتراکت روی صحنه رفت. بخش آغازین این کنسرت در مقام اصفهان با اجرای قطعه "مهتاب" به آهنگسازی سهراب پورناظری بر اشعاری از خیام روی صحنه رفت.

"خداوندان اسرار" با شعری از مولانا دومین قطعه از این کنسرت موسیقی بود که به آهنگسازی سهراب پورناظری اجرا شد. بخش پایانی از این بخش کنسرت به اجرای قطعه "جانی و صد آه" برشعری از حافظ اختصاص داشت.

پس از پایان این بخش از کنسرت که با تشویق پی در پی حاضرین در سالن همراه بود، بخش دوم از این کنسرت دردستگاه نوا روی صحنه رفت در ابتدای این بخش قطعه "نگار" به آهنگسازی کیخسرو پورناظری با شعری از مهسا زمانیان روی صحنه رفت. ساز و آواز بر شعری از حافظ از دیگر بخش های این بخش از کنسرت بود.

قطعه"آیینه ها" که عنوان این کنسرت نیز از آن گرفته شده است با شعری از هومن ذکایی اجرا شد و در ادامه تکنوازی کمانچه با اجرای سهراب پور ناظری روی صحنه رفت.

قطعه بی کلام "ازعشق" به آهنگسازی سهراب و تهمورس پورناظری از دیگر قطعات این بخش بود. در ادامه ساز و آواز بر اشعاری از حافظ و سعدی اجرا شد و قطعه پایانی در این بخش "هفت دریا" نام داشت که بر اشعاری از مولانا روی صحنه رفت.

پس از پایان بخش دوم از این کنسرت گروه موسیقی "سیاوش"، گروه به درخواست حاضرین در سالن به روی صحنه آمدند و در بخش بیز برنامه، قطعه ای موسیقی ایرانی"جام جهان" که پیش از این با اجرای استاد محمدرضا شجریان شنیده شده بود را اجرا کردند.

درحاشیه

- بخش آوازی که با قطعه ای از آثار کیخسرو پورناظری آغاز شد، به اجرای قطعه خاطره انگیز"یاوران" که پیش از این با صدای شهرام ناظری شنیده شده بود این بار با آواز همایون به گونه ای دیگر شنیده شد. تا جائیکه پیش ذهن مخاطب از این اثر موسیقایی را برهم می ریخت و به نوعی اثری شنیده نشده را تداعی می کرد.

فضای کار در بخش آوازی از قالب کاملا سنتی آغاز می شد و به فضای موسیقی امروز می رسد و از نکات قابل تامل در فرم اجرا، وفادار بودن به موسیقی ایران بود.

- پس از پایان این کنسرت حاضرین از همایون شجریان خواستند که قطعه "هوای گریه" و یا "مرغ سحر" را اجرا کنند اما او در پاسخ گفت که قطعه خاطره انگیز دیگری با عنوان"جام جهان" را درنظر گرفته است.

- پیمان معادی، سروش صحت بازیگر، سامان احتشامی و کوروش بابایی نوازندگان پیانو و کمانچه از هنرمندانی بودند مه در میان حاضرین در سالن دیده می شدند.

- کیخسروپورناظری که در جمعیت نشسته بود دسته گلی به سهراب پورناظری داد که او هم به رسم احترام دست پدر را بوسید و گل را به مخاطبین این کنسرت تقدیم کرد.

- حسین رضایی نیا نوازنده دف ، همایون نصیری نوازنده سازهای کوبه ای،اصغر عربشاهی نوازنده تار، مهیار طریحی نوازنده سنتور، آیین مشکاتیان تبک و کوزه، حمید خوانساری عود، داریوش آذر کنترباس از جمله نوازندگانی بودند که در این اجرا همایون شجریان و سهراب پورناظری را همراهی کردند .

دکتر داریوش ثقفی (7/8/1321)

داریوش ثقفی ، استاد و نوازنده سنتور و پزشک عالی مقام ، چهل سال است که به ضرورت شغلی در خارج از ایران به سر می برد ولی روح و روانش همیشه با ایران و در عشق به موسیقی وطنش است . ثقفی از آخرین شاگردان مکتب سنتور استاد ابوالحسن صبا است و شیوه استاد را که برخاسته از مکتب سنتور استاد حبیب سماعی است ، خالص و با کمترین تغییر حفظ کرده و به شاگردانش انتقال می دهد . در حال حاضر وی ، تنها شاگرد مستقیم مکتب صبا در سنتور است که در بین نوازندگان سنتور حضور دارد و باقی آنها نظیر آقایان منوچهر صادقی ، محمد حیدری ، در خارج از کشور هستند و یا مثل استادان صفوت و پایور سالها ست که دیگر اجرای صحنه ای ندارند. از این رو وجود ایشان برای معرفی موسیقی اصیل ایرانی در ایالات متحده غنیمت است . سال 1383 برای اولین بار بعد از انقلاب کنسرت پژوهشی آموزشی او در تالار اندیشه در بزرگداشت و نقد و بررسی آثار استاد صبا برگزار و مورد استقبال قرار گرفت . 35 سال سابقه اجرایی کار صحنه ای در آمریکا و اروپا به همراه کنسرتهای معروف همراه با محمد رضا لطفی در کارنگی هال نیویورک و از اتفاقات مهم موسیقی ایران درخارج از کشور محسوب می شود . از دیگر فعالیتهای اخیر هنری دکتر ثقفی می توان اینگونه یاد کرد: برنده جایزه هنری 2008 ایالت پنسیلوانیا – گفتگو و معرفی موسیقی و فرهنگ ایران در دانشکده موسیقی – دانشگاه دوکین پیتسبورگ – کنسرت آذری ایرانی با چنگیز صادق اف در پیتسبورگ – گفتگو در مورد موسیقی ایران در رادیوی آموزشی کلیولند در اوهایو – کنت در ایالت اوهایو – شرکت در نمایشگاه هنری با ضرب کیاعشقی – چندین برنامه رادیوی در ایران به همراه رضا مهدوی در رادیو فرهنگ ، رادیو تهران ، رادیو صدای آشنا برون مرزی و رادیو جوان . از داریوش ثقفی تعداد 6 آلبوم در ایران و خارج از ایران در دسترس است : " دلنشین " ، " اوج " ، " موسیقی سنتی ایران " ، " گلریز" ، " سنطور 1 و 2".

بانو قمر الملوک وزیری در سال 1281 به دنیا آمد. وی در همان کودکی مادر خود را از دست داد و او همراه مادر بزرگش خیرالنساء زندگی میکرد. خیرالنسأ از مرثیه خوانان و روضه خوانان حرم ناصری بود و ملقب به افتخارالذّاکرین گردید. آواز خواندن به تقلید از صدای مادربزرگ قمر را به خواندن علاقمند کرد؛ قمر میگوید: «من مدیون همان تربیت اولیّه خود هستم. چون خواندن همراه با مادربزرگ به من جرأت خوانندگی در حضور جمع را داد. اولین بار قمر در مجلسی با مرتضی خان نی داوود نوازندۀ تار آشنا شده و مرتضی خان متوجّه میشود که صدای قمر از کیفیّت و توانایی بسیار بالایی بر خوردار است و همین توجّه باعث برخورداری قمر از تعلیمات مرتضی خان نی داود میگردد و این آشنایی باعث میشود که وی توسط مرتضی خان نی داوود به جامعۀ هنری و نیز به مردم معرفی گردد.

چرا که بعدها قمر به همراهی تار مرتضی خان نی داود کنسرتهای متعددی در تهران و شهرستانها بر گزار میکند و بزودی به شهرت میرسد. رضا قلی خان نوروزی یکی دیگر از خوانندگان اواخر عصر قاجار بود و قمر مدّتی از تعلیمات وی بهره مند شده بود وچون در نظمیّه کار میکرد به رضا قلی خان نظمیّه معروف بود.

قمراز طریق صفحات قدیم با صدای طاهرزاده آشنا شده و بسیار تحت تأثیر سیّد حسین طاهرزاده ردیف دان و خوانندۀ آن دوران قرار میگیرد و عینا" صدای طاهرزاده را تقلید میکرد و میخواند.

اوّلین بار در سال 1304 از طریق کمپانیhis master voice کمپانی معروف انگلیسی ضبط شد وصفحات آن بعد از سال 1306 به بازار آمد. پس از آن نیز کمپانی ها پولیفون و بدافون نیز صفحات از صدای قمر و روح انگیز و... تهیه نمود که این صفحات در سال 1312 به ایران رسید قمر هنرمندی بود آزاده و سخاوتمند و شاید کمتر زنی به ثروت و شهرتی که او در عصر خویش به دست آورده بود رسیده باشد. وی زنی نیک سیرت و نوع دوست بود. از فقرا و مستمندان دستگیری میکرد و به خانواده های تنگدست و پریشان کمک میکرد. در شبهای نوروز همۀ مایحتاج خانواده های بی بضاعت و بی سرپناه را مهیّا میکرد. از شادی مستمندان شاد و از اندوهشان در غم واندوه بود. قمر اوّلین کنسرت خود را در سال 1310 به منظور افتتاح یک سینما در همدان اجراء کرد.

در این سفر وی به دیدار عارف قزوینی مجاهد مشروطه خواه و شاعر و ترانه سرا ی نامی ایران رسید. در سال 1313 قمر به کرمانشاه رفته و همراه با تار مرتضی خان نی داود دوّمین کنسرت خود را در این شهر به اجرا میگذارد و نیزکنسرتی همراه با موسی خان معروفی(از شاگردان کلنل علینقی وزیری و درویش خان) در رشت برگزار میکند. موسی خان معروفی در این باره میگوید: «با اینکه بهاء بلیط پنج یا دو تومان بوده و هنگام باز گشت از رشت هیچ کدام ما هیچ پولی نداشتیم زیرا خانم قمر درآمد حاصله از کنسرت را به زنهایی که در شالیزار برنج میکاشتند بخشید.» او هر چه داشت به مردم فقیر و بی بضاعت بخشید. معروف بود که عدّه ای به خوانندگان زن سفارش می کردند به جمع آوری مال و ثروت بکوشید تا مثل قمر دچار فقر و ناداری نشوید! از حدود سالهای 1326 تا 1332 نیز کنسرتهائی با «برادران معارفی» ناصر و مسعود معارفی در شهرهای مشهد و بروجرد به اجراء در آورد.

از زمان تأسیس رادیو از سال 1319 اوّلین خوانندگان و نوازندگانی که با رادیو همکاری داشتند. عبارت بودند از: «حبیب سماعی» نوازندۀ سنتور «ابوالحسن صبا»، «ابراهیم منصوری»، «مهدی خالدی» نوازندۀ ویولن «مرتضی نی داود»، «عبدالحسین شهنازی»، «موسی معروفی»، نوازندۀ تار «مرتضی محجوبی»، «جواد معروفی» نوازندۀ پیانو«حسین تهرانی»، «تاج اصفهانی»، « ادیب خوانساری»، « بدیع زاده» و قمر الملوک وزیری و روح انگیز نیز به عنوان خواننده.

ساسان سپنتا می نویسد: «در زمان تصدی مشیر همایون شهردار به ریاست موسیقی در سالهای 1331 نواری از برنامه های قمر و همنوازی تار و ویولن برادران معارفی دررادیو ضبط شد،که متأسفانه بعدها آنها را پاک میکنند. اتفاقاً این دوران، دوران پختگی قمر در آواز بود که این آثار میتوانست یادگار با ارزشی از آن دوران باشد.»

کسانیکه برای قمر آهنگ ساخته اند: «مرتضی خان نی داود؛ امیر جاهد؛ علی اکبر شهنازی و موسی نی داود». نوازندگان نیز معمولاً عبارت بودند از:«تار، مرتضی خان نی داود»؛ «سه تار ارسلان درگاهی»؛ «پیانو، مرتضی خان محجوبی»؛ «ویلن حسین یاحقّی»؛ « تار موسی خان معروفی » اشعار تصانیف نیز از شعرایی همچون «ملک الشعراء بهار»؛ «محمّد علی امیر جاهد»، «ایرج میرزا» «پژمان بختیاری» ؛ «مؤید ثابتی»؛ «نیّرسینا» و «وحید دستگردی» بوده است.

سرانجام بانو« قمرالملوک وزیری» در روز پنجشنبه چهاردهم مرداد ماه 1338 در فقر و تنگدستی در سن پنجاه وهفت سالگی درگذشت. بعد از مرگ قمر مراسم کوچکی با حضور جمعی از هنرمندان برگزار شد. در این مجلس «روح الله خالقی» دربارۀ ارزش و اعتبار و شخصیّت هنری قمر سخنرانی می کند و پس از آن خانم روح انگیز همراه با تار مرتضی نی داود یکی از تصنیف های او را اجراء میکنند.

بانو قمرالملوک وزیری یکی از هنرمندانی بود که هنرش را ارزانی اشکها و خنده های مردم خویش نمود و در نهایت فقر و تنگدستی جان سپرد. روحش شاد و یادش گرامی باد.